Katedra w plocku

Naprzeciwko zamku znajduje się monumentalna, pierwotnie romańska, katedra fundacji biskupa Aleksandra z Malonne z I połowy XII wieku. Była w owym czasie największą świątynią w Polsce. Jej ozdobę stanowią brązowe drzwi oraz kaplica królewska, w której na płycie sarkofagu umieszczono insygnia władzy królewskiej i napis Domini et heredes (Władcy i dziedzice). W krypcie pod kaplicą spoczywają szczątki Władysława Hermana i Bolesława Krzywoustego oraz 15 książąt mazowieckich. Przed katedrą widnieje zarys drugiej rotundy preromańskiej z początku XI wieku, w której pasowano na rycerza 15-letniego Bolesława Krzywoustego. Uroczystość zakłóciła wiadomość o oblężeniu Santoka przez Pomorzan. Młody książę natychmiast wyruszył na odsiecz, odniósł zwycięstwo i został pasowany na rycerza. Spacer wzdłuż skarpy wiślanej prowadzi nas do najstarszej w Polsce szkoły średniej - "Małachowianki", której początki sięgają 1180 roku.